İcra ve İflas Kanunu

Haciz tutanağının bir sureti alacaklıya tebliğ edilir. Alacaklı, tutanağın tebliğinden itibaren belirli süre içinde satış talebinde bulunabilir.

Birden fazla alacaklının hacze iştirak etmesi halinde, satış talebi için tüm alacaklılara bildirim yapılır.

Haciz edilen malların satışından elde edilen bedel, alacaklının alacağını karşılamazsa, borç ödemeden aciz vesikası düzenlenir. Bu belge, alacaklıya bazı ek haklar sağlar.

Alacaklı, hacizden itibaren altı ay içinde (taşınırda) satış talebinde bulunmalıdır. Aksi takdirde haciz düşer. Alacaklı, satış giderlerini peşin olarak ödemek zorundadır.

Haczedilen malın satışını, hacze iştirak eden her alacaklı talep edebilir.

İhtiyati hacizden sonra yapılan icrai hacizde, satış talebi süreleri buna göre işler.

Borçlunun borcunun tamamını ödemesi halinde satış durur. Ayrıca, tarafların anlaşması halinde de satış ertelenebilir.

Borç ödenince veya satış talebinde bulunma süresi geçince haciz kalkar.

Borçlu, borcunu taksitle ödemeyi taahhüt ederse, alacaklı da kabul ettiği takdirde, icra dairesi taksitlendirme kararı verebilir.

(Ek:24/11/2021-7343/12 md.)

Borçlu, kıymet takdirinin tebliğinden itibaren yedi gün içinde haczedilen malının rızaen satışı için kendisine yetki verilmesini talep edebilir. Kıymet takdiri yapılmadığı durumlarda borçlu da kıymet takdiri yapılmasını isteyebilir. İcra müdürü, kıymet takdirinin kesinleşmesinden sonra cebrî satış işlemlerini durdurarak borçluya on beş günlük süre verir. Borçluya verilen sürenin başlangıcından üçüncü fıkra uyarınca verilen icra mahkemesinin kararına kadar geçen sürede alacaklı bakımından satış isteme süresi işlemez.

Rızai satışta bedel, malın muhammen kıymetinin yüzde doksanına karşılık gelen miktarı ile o malla güvence altına alınan ve satış isteyenin alacağına rüçhanı olan alacakların toplamından hangisi fazla ise bu miktarı ve ayrıca bu miktara ilave olarak bu aşamaya kadar bu mahcuz için yapılan takip masrafları toplamından az olamaz.

Borçluyla anlaşan alıcının belirlenen bedeli birinci fıkra uyarınca borçluya verilen on beş günlük süre içinde dosyaya ödemesi hâlinde icra müdürü, gerekli bilgi ve belgeleri temin ettikten sonra yukarıda belirtilen şartların bulunduğunu tespit ederse satışın onayı ile malın devir ve teslim işlemlerinin yapılmasına karar verilmesi için dosyayı derhâl icra mahkemesine gönderir. Mahkeme, en geç on gün içinde yapacağı inceleme sonucunda dosya üzerinden talebin kabulüne veya reddine kesin olarak karar verir. Kabul kararıyla malın mülkiyeti alıcıya geçer ve tüm hacizler kaldırılarak devir ve teslim işlemleri gerçekleştirilir. Ret kararı verilmesi hâlinde yatırdığı bedel alıcıya iade edilir.

Bu madde uyarınca yapılacak satışlar hakkında niteliğine uygun düştüğü ölçüde bu Kanunun diğer hükümleri uygulanır.

Bu maddenin uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar, Adalet Bakanlığınca yürürlüğe konulan yönetmelikle belirlenir.

(Ek:24/11/2021-7343/13 md.)

Haczolunan malın satışı, Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemine entegre elektronik satış portalında açık artırma suretiyle yapılır.

Açık artırmada teklif verme süresi yedi gündür.

Açık artırma, ilanda belirtilen gün ve saat aralığında ve teklif verme yoluyla yapılır. Teklif verenlerin kişisel bilgileri, artırma süresi içinde bilişim sistemini işleten kamu görevlileri hariç hiç kimse tarafından görülemez ve bilişim sisteminde gösterilemez.

Teklifler arasındaki fark, satışa çıkarılan malın muhammen kıymetinin binde beşinden ve her hâlde bin Türk lirasından az olamaz.[45]

Açık artırmada en yüksek teklifi veren, artırma süresi içinde kendisinden yüksek bir teklif verilmedikçe teklifini çekemez ve teminatını alamaz.

(Değişik altıncı fıkra:7/11/2024-7531/1 md.) Açık artırma süresinin son on dakikası içinde yeni bir teklifin verilmesi hâlinde açık artırma üç dakika uzatılır. Uzama süresi içinde yeni bir teklif verilmesi hâlinde açık artırma süresi her yeni teklifin verilmesinden itibaren üç dakika uzatılır. Son uzama süresi içinde yeni bir teklif verilmezse mal en yüksek teklif verene ihale edilir. Uzama sürelerinin toplamı bir saati geçemez. Bir saatlik süre Adalet Bakanlığının kararıyla kısaltılabilir, uzatılabilir veya kaldırılabilir ve bu kararlar Bakanlığın resmi internet sitesinde duyurulur.

Elektronik satış portalında satış işlemlerinin güvenli bir şekilde gerçekleştirilmesini engelleyen veya elektronik satış sistemi (…)[46] zarar veren internet siteleri hakkında, 4/5/2007 tarihli ve 5651 sayılı İnternet Ortamında Yapılan Yayınların Düzenlenmesi ve Bu Yayınlar Yoluyla İşlenen Suçlarla Mücadele Edilmesi Hakkında Kanunun 8/A maddesi hükümleri uygulanır.

(İptal sekizinci fıkra: Anayasa Mahkemesinin 25/12/2024 tarihli ve E.:2022/6; K.:2024/225 sayılı Kararı ile)

Teklif verme süresi içinde bilişim sisteminin bakımı veya iyileştirilmesi için gerekli olan işlemler yapılabilir. (İptal ikinci cümle: Anayasa Mahkemesinin 25/12/2024 tarihli ve E.:2022/6; K.:2024/225 sayılı Kararı ile)

Bu maddenin uygulanmasına ve mahcuzların elektronik ortamda açık artırma suretiyle satışına ilişkin usul ve esaslar, Adalet Bakanlığınca yürürlüğe konulan yönetmelikle belirlenir.

2 – Taşınırların satışı:

Taşınır malların satışı için, satış talebinden sonra belirli hazırlık müddetleri uygulanır.

Bozulmaya veya değer kaybına uğrayacak mallar ile muhafazası pahalı olan mallar, süresi beklenmeden satılabilir.

Taşınır malların satışı, açık artırma yoluyla yapılır. Satış ilanı, satıştan en az üç gün önce yapılır. Birinci artırmada alıcı çıkmazsa, ikinci artırma yapılır.

Birinci artırmada satılamayan taşınırlar için ikinci artırma yapılır. İkinci artırmada da satılamazsa, mal alacaklıya teslim edilebilir.

İkinci artırmada da alıcı çıkmazsa, mal alacaklıya verilebilir; alacaklı istemezse haciz kalkar.

Altın ve gümüş eşya, piyasa değeri üzerinden ve usulüne uygun olarak satılır.

İhale bedelinin ödenmesiyle birlikte, mal alıcıya teslim edilir. Bedel ödenmezse, mal yeniden satışa çıkarılır.

Bazı mallar, açık artırma yerine pazarlık suretiyle de satılabilir. Buna icra mahkemesi karar verir.

Alacaklı, satılamayan malları, belirli bir bedel üzerinden ödeme yerine kabul edebilir.

İcra dairesi, uygun gördüğü hallerde, taşınır malları başka bir usulle de paraya çevirebilir.

Aile mal ortaklığına dahil malların haczi ve satışı, özel hükümlere tabidir.

Taşınmaz malların satışı için, satış talebinden sonra belirli müddetler uygulanır.

Taşınmaz satışı için bir şartname düzenlenir. Şartnamede, taşınmazın nitelikleri, üzerindeki takyidatlar, muhammen bedeli ve satış şartları belirtilir.

Şartname, icra müdürü tarafından düzenlenir ve ilgililerin itirazına sunulur.

Taşınmaz satışından önce, gerekli ilanlar yapılır ve ilgililere tebligatta bulunulur.

Satış ilanı, tapuda kayıtlı ilgili kişilere ayrıca tebliğ edilir.

Satışa çıkarılan taşınmazın üzerindeki ipotek, irtifak hakkı gibi mükellefiyetlerin bir listesi hazırlanır.

(Ek: 17/7/2003-4949/34 md.)

Kıymet takdirinin tebliğ edildiği ilgililer, raporun tebliğinden itibaren yedi gün içinde raporu düzenleten icra dairesinin bulunduğu yerdeki icra mahkemesinde şikâyette bulunabilirler. Şikâyet tarihinden itibaren yedi gün içinde gerekli masraf ve ücretin mahkeme veznesine yatırılması hâlinde yeniden bilirkişi incelemesi yaptırılabilir; aksi hâlde başka bir işleme gerek olmaksızın şikâyet kesin olarak reddedilir.

(Değişik birinci cümle: 12/2/2004-5092/2 md.) Kesinleşen kıymet takdirinin yapıldığı tarihten itibaren iki yıl geçmedikçe yeniden kıymet takdiri istenemez. Ancak, doğal afetler ve imar durumundaki çok önemli değişiklikler meydana getiren benzer hallerde yeniden kıymet takdiri istenebilir.

(Ek fıkra: 21/2/2007-5582/3 md.) 2499 sayılı Sermaye Piyasası Kanununun 38/A maddesinin birinci fıkrasında tanımlanan konut finansmanından kaynaklanan alacaklar ile Toplu Konut İdaresi Başkanlığının rehinle temin edilmiş alacaklarının takibinde, birinci fıkra uyarınca yaptırılmasına karar verilen bilirkişi incelemesi, aynı Kanunun 22 nci maddesinin birinci fıkrasının (r) bendi uyarınca yetki verilmiş kişi veya kurumlara yaptırılır.

Kıymet takdirine ilişkin şikâyet yetkisiz icra mahkemesine yapılırsa, icra mahkemesi evrak üzerinde inceleme yaparak başvuru tarihinden itibaren en geç on gün içinde yetkisizlik kararı verir ve masrafını gider avansından karşılamak suretiyle dosyayı resen yetkili icra mahkemesine gönderir.[53]

Bu madde gereğince icra mahkemesinin verdiği kararlar kesindir.

Taşınmaz satışı, açık artırma suretiyle yapılır. Birinci artırmada en yüksek peyi süren, ikinci artırmaya kadar bağlı sayılır.